Tennistip nr. 36 – Tactiek begint bij intensiteitscontrole

Tactiek en Intensiteit - Slim Tennis

Een aantal jaren geleden was ik in Slovenië om een ITF 35+ toernooi te spelen. Daar kwam ik een trainer tegen die met een getalenteerd meisje van 14 werkte. Hij vertelde me dat ze moeite had om balans te vinden in de intensiteit waarmee ze de bal sloeg, en dat haar tactiek er onder leed.

De dag erop heb ik een setje gespeeld met dit talentje, op dat moment nummer 1 van Slovenië t/m 14 jaar. Ze kon tennissen, daar was geen twijfel over. Haar tactiek was echter compleet eenzijdig. Het was alles of niks. Alles minder dan de bal voluit rammen leek voor haar onacceptabel.

Ze had te veel power voor de meeste van haar tegenstandsters, en won meestal. Maar ze worstelde met de paar speelsters die haar vaart aan konden. Immers, ze had maar een enkele tactiek. Wat haar geval nog moeilijker maakte was dat ze vrij snel gefrustreerd raakte wanneer niet alles perfect ging. En gezien haar riskante spel maakte ze regelmatig fouten en liet veel emotie zien op de baan als reactie daarop.

Balans in intensiteit

Veel jonge spelers hebben moeite om de juiste balans te vinden in hun intensiteit op de tennisbaan. Als jij ook moeite hebt om vaart af te wisselen met slim en schakend spelen, dan is het de moeite waar om stil te staan bij je intensiteit op de baan.

Spelers die hun intensiteit kunnen controleren slaan niet elke bal roekeloos hard. Ze spelen agressief, plaatsen de bal diep en houden hun tegenstander achter de baseline. Maar wanneer het niet lekker gaat bijvoorbeeld, zijn ze ook in staat om die intensiteit te verhogen of te verlagen.

Spelers die meer dan een enkele tennis tactiek beheersen, hebben controle over de intensiteit waarmee ze spelen. Deze spelers weten precies wat ze doen. Er is een bedoeling achter elke slag en die bedoelingen zijn ook binnen het kunnen van die spelers. Ze gaan niet voor shots die ze nog niet beheersen. Ze passen de slagen toe die ze beheersen, en doen dit in de juiste spelsituatie.

Zonder beheersing geen tactiek

Toen ik met het Sloveense talentje ging praten, kwamen we snel tot conclusie dat ze in simpele zwart-wit termen nadacht over tactiek. We spraken ook over haar angst om niet op haar top te spelen en wat dit betekende voor haar. Zoals je je kan voorstellen, was ze trots op hoe goed ze eigenlijk in staat was te spelen wanneer ze voor elke shot voluit ging. Ze genoot ook van het lof dat ze van andere mensen kreeg over haar agressieve spel. Om dit allemaal op te geven was natuurlijk niet een aantrekkelijk gedachte voor haar.

Samen bedachten we een simpel plan om aan haar backhand arsenaal nog 2 variërende shots toe te voegen. Een hoge verdedigende spin cross backhand en een verrassende backhand drop shot. De opdracht was dat ze voor elke shot een specifieke spelsituatie zoekt wanneer ze deze kan toepassen.

Maanden later hoorde ik van haar trainer dat het met wat doorzetten in de training wel degelijk gelukt is om het spel van dit meisje te verrijken. Sterker nog, hij gaf aan dat ze ook aan de forehand kant meer varieert. Hij was tevreden en vertelde dat ze steeds beter in staat was om haar tactiek aan te passen wanneer nodig.

Belang van intensiteitscontrole

Het is belangrijk om de voordelen in te zien van het reguleren van je intensiteit. Intensiteitscontrole stelt je in staat om je tactiek aan te passen en een oplossing te vinden in wedstrijden die moeilijk gaan. Lees nogmaals na hoe makkelijk het kan zijn om je intensiteit te controleren in de Slim Tennistip nr. 17 – Manage je intensiteit.

Mindfulness leidt je naar beter tennis

Mindfulness-Djokovic

Novak Djokovic is al een tijdje de onbetwiste nummer 1 van de wereld. Hij heeft bijna net zoveel punten op de ATP ranglijst als nummer 2 Andy Murray, en nummer 3 Stan Wawrinka bij elkaar! In een artikel van The Huffington Post geeft hij een belangrijke oorzaak voor zijn succes: mindfulness.

Mindfulness is een nieuw concept binnen de tennispsychologie. Het bestaat voornamelijk uit meditatietechnieken die je kunnen helpen om eerder in de flow te komen (Kee & Wang, 2008). Mindfulness is namelijk een vorm van loslaten: het zorgt ervoor dat je aandacht naar het hier en nu gaat en de dingen accepteert zoals ze zijn, ook als het gaat om negatieve gedachten. Djokovic mediteert bijvoorbeeld iedere dag 15 minuten. Hij zegt dat de meditatie ervoor zorgt dat negatieve gedachten vaker worden losgelaten, doordat hij ze accepteert.

Mindfulness in tennis

Waarom werkt het voor je tennisspel? Er wordt veel effectiever gereageerd op negatieve gedachten op de baan. Veel spelers proberen die de baas te zijn en dit kan veel energie kosten. Mindfulness leert je om deze gedachten en emoties te observeren, zonder die te hoeven veranderen. Als ze negatief zijn en toch geaccepteerd kunnen worden, hoeft er ook geen energie te worden gebruikt om ze te veranderen. Deze energie zou je weer kunnen gebruiken voor belangrijkere zaken op de baan, bijvoorbeeld concentreren of je intensiteit reguleren.

Dus als jij je tennisspel met mindfulness wilt verbeteren:

  • Ga mediteren! Via Youtube vind je allerlei soorten meditaties die je kan doen, vanaf vijf minuten tot een uur.
  • Probeer op de baan negatieve gedachten te accepteren in plaats van tegen te vechten. Op deze manier verspil je geen energie.

Heb je ervaring met mindfulness in je eigen tennisspel? Hoe ga jij om met negatieve gedachten? Geef een reactie onderaan dit artikel!

Referentie

Kee & Wang. (2008).
Relationships between mindfulness, flow dispositions and mental skills adoption: a cluster analytic approach. Psychology of Sport and Exercise, 9, 393-411.

Tennisblessure: bestaat er ook goede pijn?

Tennisblessure Serena

Stel je het volgende eens voor: je staat op de baan en voelt, nadat je hebt geserveerd, een stekende pijn in je schouder. Je denkt dat je even door de pijn heen moet bijten en gaat door met spelen. De pijn blijft echter aanhouden en wordt steeds erger naarmate je blijft spelen. Op een gegeven moment gaat het niet langer en je besluit op te geven door deze tennisblessure. En voor je het weet kom je bij de dokter, die je vertelt dat je zes maanden rust moet houden. Was je maar eerder gestopt, want dan had je je seizoen misschien nog kunnen redden…

Professionele tennissers krijgen dit scenario vaker te horen dan ze lief is. Zij staan immers iedere dag op de baan en trainen hard. Ze zijn in staat om door een pijngrens heen te gaan als ze het zwaar hebben. Kijk maar naar Rafael Nadal die een paar keer voor lange tijd geblesseerd is geweest. Hij is in staat om in een wedstrijd zich alleen maar te focussen op zijn geest in plaats van zijn vermoeide lichaam. Zo heeft hij menig wedstrijd gewonnen. Anderen hebben de pijn verbeten en hebben toch op moeten geven, omdat ze te geblesseerd zijn geraakt om door te gaan.

Verschil tussen goede pijn en slechte pijn

Het is alom bekend bij tennissers dat een bepaalde ongemak of pijn te verwachten is en onderdeel uitmaakt van een succesvol trainingsprogramma. Pijn betekent niet altijd dat er blessures aan het opkomen zijn. Voor groei in spiermassa is vaak een trainingsvorm nodig die de spier uitput en resulteert in brandende spieren. Verzetten van fysieke grenzen gaat ook vaak gepaard met vermoeide spieren en verzurende pijn achteraf.

Soms worden de prestaties ook verhoogd bij het doorbreken van een pijngrens, maar dan is de pijn nog te controleren door de sporter en resulteert niet in een tennisblessure. Deze pijn heet ook wel prestatiepijn (performance pain). Als de pijn niet meer te controleren is en de oorzaak is van de verslechterde prestaties, is er sprake van blessurepijn (injury pain). Bij het ervaren van deze soort pijn is het verstandig om meteen te stoppen. Als je doorgaat met spelen, is dat gevaarlijk.

Herken de signalen van een tennisblessure

Spieren, pezen, kraakbeen en botten zijn levend weefsel en reageren op stress van inspanning geleidelijk aan. Als ze te veel of te snel stress te verduren krijgen, kunnen ze beginnen te falen. Dit resulteert in pijn dat een mogelijk tennisblessure aankondigt.

Goede spierpijn begint een paar uur na inspanning en is het hoogst is zo’n twee dagen later. Heb je spierpijn tijdens de inspanning of zijn je spieren opgezwollen na inspanning dan kan dit duiden op een tennisblessure.

Pijnlijke pezen zijn vaak resultaat van ontstekingen. Tendinopathie ontstaat meestal gedurende inspanning en kan aanhouden zelfs de training of wedstrijd. De pijn van een Springersknie is voornamelijk zorgwekkend als het aanhoudt ook buiten tennis, bijvoorbeeld bij traplopen of opstaan van de bank of een stoel.

Ook botten hebben even tijd nodig om te wennen aan stress dat veroorzaakt wordt door een nieuwe soort inspanning. Eerste reactie is pijn langs het bot. Heb je pijn ook ’s nachts of ben je gedwongen anders te bewegen door de pijn, dan is dat een sterk teken van een tennisblessure. Ook kraakbeen is natuurlijk vatbaar voor slijtage. Wees vooral bewust van zwellingen. Deze geven aan dat er vocht is in het gewricht, wat weer aangeeft dat kraakbeen wellicht beschadigd is.

Wees dus alert in een wedstrijd met wat voor pijn je te maken hebt! Kan de pijn je prestaties verhogen, of heb je te maken met een blessure? Maak een afweging en wees vooral zuinig op je lichaam. En onthoud natuurlijk: blessures voorkomen is beter dan genezen!

Laat me weten of jij weleens geblesseerd bent geraakt en hoe je daarop reageerde! Dit doe je door hieronder een reactie te plaatsen!