Tennis Tip Nr. 21 – Tennis Psychologie: Analyseer Niet op Belangrijke Punten
Ongeacht het niveau waarop je tennist, winnen van belangrijke punten is iets waar je waarschijnlijk beter in zou kunnen worden. Break points, set points, en andere belangrijke punten kunnen je hartslag doen stijgen, je lichaam laten trillen, en ervoor zorgen dat je de situatie gaat overanalyseren. Je kan hierdoor uit je ritme en momentum geraken en opeens te voorzichtig beginnen te bewegen en spelen.
In de tennis psychologie wordt keer op keer het belang onderstreept van niet teveel nadenken. Met andere woorden: niet te veel in je hoofd gaan zitten en niet analyseren. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan, toch?
De psychologie van zenuwen
Een tijd geleden heb ik een workshop gegeven aan dertigtal spelers, over angst en zelfvertrouwen. Bij het behandelen van angst en zenuwachtigheid hebben we onder andere gefocust op de 3 soorten effecten die zenuwen op ons hebben, het fysieke, het mentale, en het emotionele effect. Onderkennen van deze 3 effecten en het begrijpen hoe ze met elkaar verbonden zijn is een cruciale stap in het omgaan met de psychologische druk die belangrijke punten met zich meebrengen.
Een speelster stapte na de workshop op me af en zei dat ze tijdens de workshop geen oplossing voor haar probleem heeft kunnen vinden. Ik vroeg wat het probleem precies is. Ze zei: “Nou, mentaal is het denk ik prima, maar fysiek en emotioneel niet, want vanaf het begin van de wedstrijd tot aan het einde voel ik me onrustig en mijn lichaam trilt gewoon letterlijk.” Ik vroeg haar waarom ze vond dat haar mentale toestand prima was. Ze zei daarop: “Ja, ik probeer de hele tijd positief te zijn, ik pep mezelf ook goed op!”
Prestatiedruk bij een wedstrijd is al groot. De druk die belangrijke punten nog eens daar bovenop leggen kan gekke dingen met ons doen. De felheid waarmee dit meisje aangaf dat ze positief denkt en zichzelf oppept was voor mij een indicatie dat ze tijdens het spelen heel erg ‘in haar hoofd zit’ en haar spel en de situatie constant analyseert.
Ons gesprek werd op gegeven moment onderbroken omdat allerlei mensen naar ons toe stapten, en had ik het gevoel dat ik haar niet voldoende kon helpen. Later die avond heb ik een email naar haar gestuurd waarin ik haar vooral tips gaf hoe ze haar focus kan verplaatsen vanuit haar analyserende gedachten naar ritueeltjes die haar zullen helpen om de juiste mindset te krijgen. Wanneer ritueeltjes zoals ‘niet op de lijnen stappen’, ‘5 keer de bal stuiteren voor het serveren’ of ‘alle 3 ballen rapen voor het begin van een punt’ een automatisme worden, zal de associatie ervan met je ritme, flow en momentum zo sterk worden dat je simpelweg geen tijd meer zal hebben om bewust in je twijfelende gedachten vast te komen zitten.
De oplossing zou compleet zijn wanneer ze deze mentale afleidingen zou combineren met aanpassingen in haar fysieke en emotionele toestanden. Samen vormen ze de ultieme methode om angst en onzekerheid snel en effectief te overwinnen en daarmee een sterkere tennis psychologie te creëren.
Help me om deze tip te verbeteren en plaats een reactie hieronder.
Wil je mentaal en fysiek sterker worden op de baan? Ben je geïnteresseerd in tennis psychologie? Lees dan de tennis tips op Slim Tennis. Keer regelmatig terug of abonneer je op mijn gratis nieuwsbrief.
![]() |
Tennis Tip Nr. 20 – De Psychologie van het Momentum
Ik was vroeger erg onzeker over mijn smashes. Nog steeds kan ik me dat gevoel herinneren hoe ik wist dat het momentum ging veranderen nadat ik een makkelijke smash onderin het net had geslagen.
Sindsdien heb ik geleerd dat momentum een subjectieve ervaring is en dat het vooral beïnvloed wordt door mijn eigen tennis psychologie. Ongeacht of ik denk dat ik momentum mee heb of tegen heb, ik heb gelijk.
Misschien heb je ooit de finale van Roland Garros gezien in 1999, tussen Andre Agassi en Andrei Medvedev. Het is een tijd geleden maar ik kan het me goed herinneren omdat ik die hele wedstrijd gezien had en omdat momentum zo’n grote rol speelde in die finale. Medvedev leek alles mee te hebben in de eerste 2 sets, en won ze ook met 6-1, 6-2. Hij stond zelfs vóór in de derde set.
Op een gegeven moment echter, veranderde het weer – opeens werd het zonnig en warmer. Tot op dat moment was het grijs en grauw. De publiek werd ook wakker, en omdat Agassi leek te gaan verliezen, gingen ze hem luid aanmoedigen. Medvedev maakte een onnodige fout op een belangrijke punt. Gelijk daarna sloeg Agassi twee geweldige forehand winners, en het momentum was opeens helemaal aan Agassi’s kant. Ondanks dat Medvedev nog steeds met 2 sets voor stond, leek het op dat moment al alsof hij geen kans meer maakte om die wedstrijd te winnen. Agassi had goed opgelet bij de lessen tennis psychologie. Hij liet het momentum niet meer los en won de laatste 3 sets met 6-4, 6-3, 6-4.
Het is duidelijk dat het Agassi lukte om het momentum van Medvedev te stelen. Maar hoe? En wat is momentum eigenlijk?
Momentum leren sturen is een belangrijk onderdeel van de psychologie van tennissers. Binnenkort publiceer ik een e-boek over momentum. Je kunt je ook aanmelden voor een Slim Tennis workshop over momentum. Volg de website voor een aankondiging over de eerstvolgende workshop over dit onderwerp. Je kunt hier een aantal reacties lezen van spelers die een workshop over momentum bijgewoond hebben.
Momentumveranderingen zijn complex. Om ze echt te leren beheersen is een workshop zeer aan te raden. Wat ik je in deze tennis tip mee kan geven is dat jouw gedachten en vooral ook je reacties op de baan cruciaal zijn bij het bepalen van het verloop van de wedstrijd. Win je of verlies je een rij punten of games achter elkaar, of verloopt de score gelijk-op? Één ding is zeker, willekeurig is het niet. Jouw psychologische beleving van de ‘ups’ en ‘downs’ van de wedstrijd is voor een groot deel verantwoordelijk voor het scoreverloop en de uitslag.
Laat me weten wat je van deze tip vindt, klik hier om een reactie te plaatsen.
![]() |
Serveren – moeilijk?
Emira Stafford is haar naam. Ze speelt met beide handen. Gaan we in de toekomst een meid krijgen die bij de vrouwen net zo gaat uitsteken als Federer bij de mannen? Misschien wel meer
…
Mijn favoriete video van haar is deze, waar ze het verschil laat zien tussen een ouderwetse en moderne forehand techniek. Hoe makkelijke kan het lijken toch
.
In de onderstaande video laat ze een simpele, prachtige service beweging zien, zowel met link als met rechts.
![]() |



